PHA – co to jest i dla kogo
PHA (polihydroksykwasy) to grupa kwasów chemicznych stosowanych w kosmetyce jako delikatne środki złuszczające i nawilżające. Dzięki ich łagodniejszemu działaniu w porównaniu do innych kwasów, takich jak AHA czy BHA, PHA są odpowiednie dla osób z wrażliwą, suchą lub skłonną do podrażnień skórą.
Czym dokładnie są polihydroksykwasy (PHA)?
Polihydroksykwasy to kwasy organiczne charakteryzujące się obecnością kilku grup hydroksylowych (-OH) przy łańcuchu kwasowym. Do najczęściej spotykanych PHA należą kwas glukonowy, kwas laktobionowy i kwas galaktonowy. W przeciwieństwie do alfa-hydroksykwasów (AHA) i beta-hydroksykwasów (BHA), PHA mają większe cząsteczki, co przekłada się na wolniejsze przenikanie przez warstwę rogową skóry i niższe ryzyko podrażnień.
Dzięki temu PHA działają złuszczająco, usuwając martwe komórki naskórka, jednocześnie wykazują właściwości silnie nawilżające i antyoksydacyjne. Ponadto wzmacniają barierę ochronną skóry, co jest szczególnie ważne w polskim klimacie, gdzie zmienne warunki atmosferyczne często wpływają na nadmierne przesuszenie i osłabienie naskórka.
W kosmetologii PHA aplikowane są najczęściej w formie kremów, serum i toników. Mogą być stosowane zarówno w codziennej pielęgnacji, jak i w zabiegach gabinetowych, w tym w peelingach chemicznych o łagodnym działaniu.
Skąd się biorą PHA i dlaczego warto je stosować?
PHA to naturalne pochodne cukrów, często uzyskiwane w procesach fermentacji lub ekstrakcji z owoców i mleka. Ich budowa chemiczna sprawia, że działają zwłaszcza na powierzchni skóry, zyskując miano łagodniejszych złuszczaczy w porównaniu do AHA czy BHA. Dzięki temu są idealnym wyborem dla osób, które chciałyby poprawić kondycję swojej skóry bez ryzyka silnych podrażnień.
W polskich warunkach klimatycznych, gdzie jesienne i zimowe miesiące przynoszą przesuszenie i skłonność do zaczerwienień, PHA pomagają utrzymać odpowiedni poziom nawilżenia, działając kojąco i wzmacniając barierę lipidową. W przeciwieństwie do bardziej agresywnych kwasów, PHA można wprowadzać do pielęgnacji przez cały rok, również podczas chłodniejszych sezonów.
Jak rozpoznać, że warto sięgnąć po produkty z PHA?
- Skóra wrażliwa, skłonna do zaczerwienień i podrażnień
- Przesuszenie i szorstkość naskórka, szczególnie typowe podczas zmian pogodowych
- Skłonność do łuszczenia się skóry, zwłaszcza w okolicy nosa i policzków
- Początki fotostarzenia – drobne linie, utrata elastyczności
- Skóra, która nie toleruje AHA czy BHA, ale potrzebuje odświeżenia i regeneracji
Warto również zauważyć, że osoby z cerą naczynkową często dobrze reagują na pielęgnację zawierającą PHA ze względu na ich właściwości łagodzące i antyoksydacyjne.
Jak stosować PHA, aby uzyskać najlepsze efekty?
W pielęgnacji domowej zaleca się stopniowe wprowadzanie produktów z PHA, zaczynając od niższych stężeń i aplikując je najlepiej na wieczór. Oto kilka konkretnych kroków:
- Oczyszczanie: Umyj twarz delikatnym żelem lub mleczkiem dostosowanym do Twojego typu skóry.
- Nawilżenie: Po aplikacji produktu z PHA użyj kremu o właściwościach nawilżających i odbudowujących barierę lipidową, najlepiej z ceramidami lub kwasem hialuronowym.
- Ochrona przeciwsłoneczna: Rano korzystaj z kremów z filtrem SPF 30 lub wyższym, ponieważ złuszczanie choć łagodne, może nieco zwiększać wrażliwość skóry na promieniowanie UV.
- Regularność: Stosuj PHA 2-3 razy w tygodniu na początku pielęgnacji, stopniowo zwiększając częstotliwość do codziennego używania, jeśli skóra dobrze toleruje kwas.
W gabinetach kosmetologicznych dostępne są zabiegi z użyciem PHA, takie jak peelingi chemiczne o łagodnym działaniu czy mezoterapia łączona, które dodatkowo wspierają regenerację skóry.
Jakie składniki wspierają działanie PHA?
- Niacynamid – redukuje zaczerwienienia i wzmacnia barierę skórną.
- Kwas hialuronowy – intensywnie nawilża oraz poprawia elastyczność skóry.
- Ceramidy – odbudowują naturalną barierę lipidową, chroniąc przed utratą wody.
- Peptydy – wspierają produkcję kolagenu i ujędrniają skórę.
- Antyoksydanty, takie jak witamina E czy ekstrakty roślinne – chronią przed wolnymi rodnikami i działają przeciwzapalnie.
Czego unikać stosując PHA?
- Unikaj jednoczesnego używania silnych peelingów mechanicznych, które mogą nadmiernie podrażnić skórę.
- Nie łącz PHA z retinolem w wysokich stężeniach bez konsultacji ze specjalistą, by uniknąć nadmiernej keratynizacji i podrażnień.
- Nie pomijaj ochrony przeciwsłonecznej, ponieważ nawet łagodne złuszczanie zwiększa wrażliwość na UV.
- Nie stosuj PHA na skórę uszkodzoną, np. z aktywnym stanem zapalnym, otwartymi ranami czy silnymi podrażnieniami.
Kiedy należy skonsultować się z dermatologiem lub kosmetologiem?
W sytuacji, gdy skóra wykazuje silne reakcje takie jak pieczenie, nadmierne zaczerwienienie, łuszczenie się czy uporczywe podrażnienia po zastosowaniu produktów z PHA, warto zgłosić się do specjalisty. Konsultacja jest również wskazana, gdy chcemy wprowadzić zabiegi z PHA w gabinecie lub połączyć je z innymi terapiami takimi jak retinolowa czy kwasowa.
Dermatolog może zdiagnozować ewentualne problemy skórne i dostosować terapię, natomiast kosmetolog pomoże wybrać odpowiednie preparaty i codzienną pielęgnację, gwarantując bezpieczne i efektywne stosowanie polihydroksykwasów.